ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ-ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Γ'ΕΞΑΜΗΝΟ

Η ρίψη δέντρων είναι μια απο τις πιο επικίνδυνες δασικές εργασίες και απαιτεί δεξιότητα και πείρα.Εάν ο εργάτης παγιδευτεί αο ένα δέντρο που πέφτει ή από ένα κορμοτεμάχιο σε κίνηση  ή τραυματιστεί στο κεφάλι απο ένα κλαδί σοβαρά ή μοιραία ατυχήματα μπορούν να συμβούν.Κατά συνέπεια η εκπαίδευση σε μεθόδους ασφαλείας είναι απαραίτητη.

Κανένα άλλο πρόσωπο πέρα των υλοτόμων δε πρέπει να παρλισταται κατά τη διάρκεια εργασιών ρίψεως.Ειδικές προφυλάξεις είναι αναγκαίες όταν υπάρχουν δημλοσιοι δρόμοι ,γραμμές ηλεκτρικού ρεύματος και κτίρια.Οι εργάτες θα πρέπει να εργάζονται σε ικανή απόσταση ο ένας από τον άλλον ώστε να μη τίθονται σε αμοιβαίο κίνδυνο όταν πέφτουν δέντρα και πρέπει να υπάρχει μια ελάχιστη απόστααη  τουλαχιστον ίση με το διπλάσιο ύψος του δέντρου μεταξύ των συνεργείων ρίψεως.Εάν η ρίψη γίνεται από έναν μονο εργάτη πρέπει να εργάζεται μόνος χωρίς να παρευρίσκεται δίπλα του άλλο πρόσωπο το οποίο κινδυνευει απο το πίπτον δέντρο.Για παράδειγμα ο βοηθός ενός χειριστή μηχανικού πρίονος πρέπει να είναι παρών μόνο στίς δύσκολες καταστάσεις(ρίψη ιδιατερως ογκοδών δέντρων).

Οι υλοτόμοι ρίψεως δέντρων πρέπει να εργάζονται σε απλοσταση ανθρώπινης φωνής ακουόμενης ώστε να υπάρχει πάντοτε βοήθεια διαθέσιμη σε περίπτωση τραυματισμού.Η ρίψη δε πρέπει να επιτρέπεται κατα τη διάρκεια θυελλώδους καιρού αφού η κατεύθυνση της πτώσης δεν είναι δυνατόν να ελεγθεί.Όταν το δέντρο πλησιάζει προς ρίψη ο εργάτης πρέπει να αποφασίσει προς ποια κατεύθυνση θα το ρίξει.Συνήθως πρέπει να τηρείται μια ωρισμένη κατεύθυνση ρίψεως ώστε τα ρίπτοντα δεντρα να πέφτουν παράλληλα προς διευκόλυνση της μετατόπισης ή της σύρσεως .Η ισχυρή κλίση ενός δέντρου η καταστραμμένη εκ σήψεως ή η υποβλάστηση επιβάλλουν μια κατευθυνόμενη πτώση.

Τα εργαλεία πρέπει να αποτίθονται οπισθεν του δέντρου εις την αντίθετη πλευρά από την κατεύθυνση ρίψεως.Πριν οποιαδήποτε εργασία εις στο δέντρο θα πρέπει να καθαριστεί η βάση του από κλαδιά και λίθους λαι ο χώρος εργασίας να καθαριστεί από κλάδους οι οποίοι μπορει να εκτρεψουν ταψτέμνοντα εργαλεία απο την ορθή διαδρομή τους.

Μικρά δέντρα με διαμετρο μέχρι 0.10 μ δύναται να ριφθούν με πέλεκι με μία ή περισσότερες τομές από τη μία ή την άλλη πλευρά.Όσο μεγαλύτερα είναι τα δέντρα τόσο δυσκολεύει ο έλεγχος της πτώσης αυτών Μεγάλη προσπάθεια απαιτείται και για το ποσό του ξύλου που αχρηατεύεται.Οι πρίονες έχουν πλεονέκτημα ότι κόβουν μεγαλύτερα δέντρα με μικρότερη απώλεια ξύλου  ,η δε κατεύθυνση ρίψεως ειναι δυνατόν να ελγχθεί με μεγαλύτερη ακρίβεια.

Για δέντρα διαμέτρου μέχρι 0.20 μία ή δύο τομές επι της πλευράς της οποιας υποτίθεται ότι το δέντρο θα ριφθεί η περισσότερα χτυπήματα δια του πέλεκι θα είναι επαρκή για να οδηγήσουν το δέντρο σε επιθυμητή κατςύθυνση και να προληφθεί ο σχισμός.Όταν υψηλής τάσεως τοξοειδης πρίονες χρησιμοποιουνται μικρα δέντρα βασικής διαμέτρου 0.15 ειναι ικανά να κοπούν χωρις αντισταθμιστικη τομή.Όταν χρησιμοποιουνται μηχανικοι πρίονες αυτό είναι δυνατον μα επιτευχθει εαν η τομη ρίψεως κλίνει προς τα κατω ελαφρως με τετοιο τροπο ωστε το δέντρο να ολισθαίνει έξω του πρέμνου.

Οπωσδήποτε όλα τα δέντρα με βασική διάμετρο απο 0.20 και άνω πρέπει να ρίπτωνται με μια κατάλληλη υποτομή και οπισθοτομή.Εαν το δέντρο στέκεται όρθιο και το ξύλο είναι υγιες και γερό η υποτομή πρέπει να έχει βαθος ισον με το ένα πέμπτον περίπου της βασικής διαμέτρου του.Για μεγάλα δέντρα μια βαθύτερη υποτομή ίση περίπου με το ένα τρίτο της διαμέτρου απαιτείται για να ελέγχεται η κατεύθυνση πτωσεως.Η βάση της οπισθοτομής πρέπει να ειναι επίπεδη και ελαγρώς υψηλότερα απο εκείνη της υποτομής.Οι δυο τομές δε πρέπει να συναντωνται δοθέντος οτι μια επαρκώς ισχυρη χορδη ξύλου πρέπει να απομενει για να συγκρτει το δεντρο και να ελέγχει τη πτώση.

Η ρίψη ενός δεντρου απαιτεί ακριβή εργασία απο τον πριονιστή.Μια άτεχνη ρίψη όπου η υποτομή και οπισθοτομή προχωρήσει πέρα του δέοντος ,μια ελαφρια αύρα ειναι δυνατόν να ωθήσει το δέντρο προς άλλη κατεύθυνση και να παγιδέψει τον εργάτη η να συντρίψει τα εργαλεία του.Μετά τη συμπλήρωση της υποτομής ο υλοτόμος πρέπει να δει αν αυτή του δείχνει τη σχεδιασμένη κατεύθυναη ρίψεως.

Υπεράυξηση των ριζών του δέντρου απομακρύνονται με μηχανικό πρίονα Πριν γίνει η υποτομή και η οπισθοτομή πρέπει πρωτα να γίνει η η κάθετος τομή και η οριζόντια να ακολουθήσει αλλιως υπάρχει κίνδυνος η οριζόντια να προχωρήσει παρα πολύ σε βάθος και να ελαττώσει την επιφανεια της οπισθοτομής ώστε να κωλύεται ο ακριβής έλεγχος της κατευθυνσης  πτώσης του δέντρου.

Οταν χρησιμοποιούνται μηχανικοί πρίονες πριν αρχίσει η οπισθοτομή και όταν χρησιμοποιουνται χειροπρίονες πριν αυτη τελειώσει θα πρέπει ο υλοτόμος να βεβαιωθεί ότι κανενας δε διατρέχει κίνδυνο και να προειδοποιήσει υψηλόφωνα.Χρήση σφήνας αποβαίνει συχνά αναγκαια για πρόληψη συνθίψεως των εργαλείων.Όταν το δέντρο αρχίσει να πέφτει ο υλοτόμος θα πρέπει να απομακρυνθεί και να παρατηρεί προς τα άνω αν πέφτουν ή όχι τα κλαδιά προς τα κάτω.

Δέντρα με ισχυρή κλίση απαιτούν μία καπως διαφορετική ρίψη (εικονα 36).Εάν η κατεύθυνση κλίσεως και η σχεδιαζόμενη κατευθυνση ρίψεως είναι ίδιες  ο κορμος είναι δυνατόν να σχιστεί ,η οποισθοτομή να ανοιξει και να χτυπήσει τον εργάτη αν η υποτομή έχει γίνει στην ίδια ευθεία.

Ρίψη με χειροπρίονα απαιτεί βαθια υποτομή .Επιπλεον οι πλευρές του δέντρου οφείλουν να διαμορφωθούν σε γωνία πριν αρχίσει η διανοιξη της οπισθοτομής.Επικοδομητικη είναι και η χρήση σχοινίων περιφερειακής συσφίξεως για πρόληψη σχισμου στη βάση του δέντρου

Οταν χρησιμοποείται μηχανικός πρίονας χειριζόμενος απο ένα μόνο εργάτη μόνο μια μικρή υποτομή είναι απαραίτητη εαν στο δέντρο ειναι δυνατόν να ανοιχτεί μια τομή εις το μέσον οπισθεν της ξύλινης χορδής συγκρατήσεως .

Αρκετές φορές υπαρχει ανάγκη ρίψης δέντρπυ αντίθετα προς την κλίση του.Σε αυτή τη περίπτωση η ρίψη έρχεται με την οπισθοτομή.Σφήνες είναι αναγκαιες για το σήκωμα του δέντρου και την ώθηση προς την κατεύθυνση της ρίψεως .

Ο εργάτης που χειρίζεται μηχανικο πρίονα εχει το πλεονέκτημα να προβλεφθει η συνθλιψη με το άνοιγμα τομής δια μέσου του δέντρου αφήνωντας μερικό ξύλο κατά προτίμηση πρέμνο το όποιο κόβεται αργότερα όόταν η οπισθοτομή έχει τελειώσεικαι εξασφαλιστεί με τις σφληνες .Η υποτομή μονο είναι ανάγκη να είναι μικρή και να διανοιχτεί στο τέλος της διαδικασίας ρίψης.Εάν η κλίση είναι ισχυρή ένα μηχανοκίνητο η χειροκίνητο βαρούλκο ισως είναι αναγκαιο για να σύρει το δέντρο στηβ επιθυμούμενη κατεύθυνση (εικονα 37)

Δέντρα που κλίνουν σε μια πλευρα ή κατευθυνση ριψης είναι δυνατόν να εξασφαλιστεί με εκτελεση οπισθοτομής με τέτοιο τρόπο ωστε περισσοτεεο ξύλο να αφήνεται στη αντίθερη προς κλίση ξύλινη χορδή.Σφήνες τοποθετούνται εις στη πλευρά προς την οποια το δέντρο κλινει και δίνουν πρόσθετη βοήθεια.